POWr Social Media Icons

Sunday, February 15, 2015

በዓለም ላይ ፈጣን ከሚባሉት አንዱ የሆነው ‹‹ቡሌት ትሬን››ከይርጋጨፌ፣ ከሐረርና ከሲዳማ ቡናዎች በመቀጠል በዓለም የተመዘገ የኢትዮጵያ የጫካ ቡና የመሆን ዕድል እንዳለው ይነገርለታል፡፡
ይህ የተፈጥሮ የጫካ ቡና በአሁኑ ወቅት ተፈጊነቱ እየጨመረ ሲሆን በተለይ በጃፓን ቡና ጠጭዎች ዘንድ ከምንጊዜው በላይ እየተወደደ መምጣቱን መረጃዎች ይጠቁማሉ፡፡
በጅማ ዞን አስተዳደር ውስጥ ከሚገኙ አካባቢዎች ውስጥ በተለይ በለጠና ጌራ የተባሉት በቻካ ቡና ሀብታቸው ይታወቃሉ፡፡ የሰው ንክኪ የሌለው የጫካ ቡና እየለቀሙ የሚተዳደሩ በርካታ የአካባቢው ነዋሪዎች፣ ቡናቸው በጃፓን ገበያ ተፈላጊነቱ እንዲጨምር ካቻሉት መካከል ሬንፎረስት አሊያንስ የተባለው አሜሪካ ኩባንያ የጫካውን ቡና ተፈጥሯዊ ይዞታ እያረጋገጠ የምሥክር ወረቀት መስጠት መጀመሩን ተከትሎ ነበር፡፡
ከሰባት ዓመታት በፊት የተጀመረው ማረጋገጫ የመስጠት ተግባር ከወደጃፓን ስመ ወፍራም የሆኑ ኩባንያዎችን ለመሳብ አብቅቷል፡፡ የበለጠ-ጌራ የጫካ ቡናን በመግዛት ላይ የሚገኘው ዩሺማ ኮፊ ኮርፖሬሽን (ዩሲሲ) ሲሆን፣ ወደ ኢትዮጵያ በመግባት ቡናውን እንዲገዛ መንገዱን ያመቻቸው፣ የጃፓን ዓለም አቀፍ የትብብር ኤጀንሲ (ጃይካ) ነው፡፡ በጃይካ በኩል የተመሠረተው የዩሲሲና የበለጠ-ጌራ ቡና አምራቾች ግንኙነት እየዳበረ መጥቶ በአሁኑ ወቅት ቡናቸው የልዩ ጣዕም ቡናነቱ ተመስክሮለት፣ በጃፓኑ ፈጣን ባቡር ለሚሳፈሩ ተጓዦች እየተሸጠ ይገኛል፡፡
በዓለም ላይ ፈጣን ከሚባሉት አንዱ የሆነውና ‹‹ቡሌት ትሬን›› የሚባል መጠሪያን ያተረፈው የባቡር ትራንስፖርት ላይ በየቀኑ ከአሥር ሺሕ በላይ የቡና ስኒዎች እየተሸጡ ሲሆን፣ ዩሲሲ ከዚህ በፊት በዚህ መጠን ለተሳፋሪዎች ቡና  ሸጦ እንደማያውቅ፣ የኩባንያው አማካሪ የሆኑትና በቅርቡ ጅማን ጎብኝተው የተመለሱት ናዖሚ ናካሒራም ሆኑ በጃይካ የግብርና ሥራዎች ኃላፊ ፉሚያኪ ሳሶ ገልጸዋል፡፡
በአብዛኛው የልዩ ጣዕም ባለቤት የሆኑት የበለጠ-ጌራ ቡናዎች፣ በቅርቡ በተደረገ የመቅመስ ሥነ ሥርዓት በአብዛኛው ከመቶ መለኪያ ነጥብ ከ80 በላይ በማምጣት ውጤታማ መሆናቸው ታይቷል፡፡ ናሂካራ እንደሚያምኑት የበለጠ-ጌራ ጫካ ቡናዎች ኢትዮጵያ በባለቤትነት ካስመዘገበቻቸው የይርጋጨፌ፣ የሐረርና የሲዳማ ቡናዎች በመቀጠል በዓለም ሊታወቁ የሚችሉበት አቅም እንዳላቸው፣ ሆኖም ይህንን ከግብ ማድረስ የመንግሥት ሚና መሆኑን ሳሶ ተናግረዋል፡፡
የበለጠ-ጌራ ቡናን የሚጠጡት ጃፓናውያን ቶኪያ እስከ ኦሳካ ከተማ በሚምዘገዘገው ባቡር ውስጥ በሚሳፈሩበት ወቅት ሲሆን፣ በሚጠጡበት የቡና ስኒ ወይም ኩባያ ላይ የበለጠ-ጌራ ቡና ታሪክና የአምራቾቹ ማንነት በመጠኑ የሚጠቅስ በመሆኑ ደኑን ለመጠበቅ የሚያደርጉትን አስተዋጽኦ የሚያስረዳ በመሆኑም ጭምር በዚህ ወር የሚደረገው የሽያጭ መጠን ሳይታሰብ ከፍ እንዲል አስችሎታል፡፡ ጃፓናውያን ለሚገዙት ምርት ከጥራትና ከዋጋ ቀጥሎ ለአካባቢ ጥበቃ ትኩረት የሚሰጡ መሆናቸውን ተከትሎ የበለጠ-ጌራ ቡና ተፈላጊነት መጨመሩም ይነገራል፡፡
የሲሲ ኩባንያና የጃፓን ባቡር ኩባንያ በዚህ ወር የኢትዮጵያን የጫካ ቡና ለመንገደኞች ያቀረቡበትን ምክንያት ከሃምሳ ዓመት በፊት ከተከናወነ ታሪካዊ ክስተት ጋርም ያያይዙታል፡፡ ይኸውም በሁለተኛው የዓለም ጦርነት ከጀርመንና ከጣልያን ጋር በመሰለፍ የፍልሚያው አቀንቃኝ ሆና በስተመጨረሻ፣ የአሜሪካ ኒውክሌር አረሮች የጠበሷት ጃፓን፣ ከጦርነቱ ማክተም በኋላ ያንሰራራችበትን አጋጣሚ ከኢትዮጵያ ጋር ታያይዘዋለች፡፡ ይኸውም እ.ኤ.አ. በ1964 ያስተናገደችው የቶኪዮ ኦሊምፒክ ለጃፓን ማንሰራራት ትልቅ ቦታ ሲሰጠው፣ በኦሊምፒኩ ባለድል የነበረው ኢትዮጵያ ኩራት አበበ ቢቂላን ምንጊዜም ትዘክራለች፡፡ ከአምሳ ዓመት በኋላም በኦሊምፒኩ ከኢትዮጵያ ጋር የሚያያዝ ታሪክ ለመፍጠር በማሰብ፣ የበለጠ-ጌራ ቡናን በማስተዋወቅ፣ እግረ መንገዳቸውንም ለመጪው 2024 ኦሊምፒክ ጨዋታዎች አዘጋጅ ለመሆን ያላቸውን ፍላጎት ማሳያነት ተጠቅመውበታል፡፡
Source: www.ethiopianreporter.com
‹‹ምርጫና የሚዲያ ሚና›› በሚል ርዕስ በተዘጋጀው ውይይት ላይ የተሳተፉ አወያዮችየኢትዮጵያ ብሮድካስቲንግ ባለሥልጣን የግል የኅትመት ሚዲያዎች ወገንተኞች ናቸው ሲል ወቀሰ፡፡
የኢትዮጵያ ምርጫ ቦርድ ከፋና ብሮድካስቲንግ ኮርፖሬሽንና ከብሮድካስቲንግ ባለሥልጣን ጋር በመተባበር ‹‹ምርጫና የሚዲያ ሚና›› በሚል ርዕስ የካቲት 6 ቀን 2007 ዓ.ም. ባዘጋጁት መድረክ ላይ ነው፣ ምክትል ዋና ዳይሬክተሩ አቶ ልዑል ገብሩ ይህንን የተናገሩት፡፡
የግል የኅትመት ሚዲያዎች ዛሬም ቢሆን ብሔራዊ ምርጫ ቦርድን የማጥላላትና ጥላሽት የመቀባት አባዜ ያለባቸውና የብሔር ብሔረሰቦችን ማንነት የሚያንቋሽሹ ወገንተኛ ኅትመቶች ናቸው ብለዋል፡፡ ቢሆንም የተወሰኑት የግል ኅትመቶች ሥራቸውን በአግባቡ እንደሚሠሩ አለመጥቀስ ተገቢ አለመሆኑንም ተናግረዋል፡፡ ይህም ሆኖ ግን የውይይቱ ዋና ዓላማ በምርጫው ወቅት የሚዲያው ሚና ምን መሆን እንደሚገባው ከባለድርሻ አካላት ጋር ለመወያየት እንደሆነ ገልጸዋል፡፡
በውይይት መድረኩ ላይ ከ1997 ምርጫ እስከ 2002 ምርጫ ድረስ የሚዲያ ተቋማት ምርጫን የዘገቡበት ሁኔታ በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የጋዜጠኝነትና ኮሙዩኒኬሽን ፋኩልቲ መምህር በሆኑት ዶ/ር ነገሪ ሌንጮ ተዳሷል፡፡ ጋዜጠኞች በማንኛውም ፓርቲ ላይ አደጋ ሊያመጡ የሚችሉ ዘገባዎችን በማጣራትና ትክክለኛውን ማረጋገጥ እንደሚገባቸው አስረድተዋል፡፡
በእሳቸው ዳሰሳ መሠረት የ1997 ምርጫ በሚዲያዎች ሰፊ ሽፋን በማግኘት እስካሁን ወደር የሌለው ነው፡፡ ነገር ግን ጤናማ ያልሆኑ ፍረጃዎች የበዙበት፣ ከሙያው መርሆዎች ውጪ በርካቶች ዘገባ በመሥራታቸው ሕዝቡ የተጎዳበት እንደነበር ተናግረዋል፡፡
ሌላው በኢትዮጵያ ምርጫ የሚዲያዎች ዘገባን በተመለከተ ንግግር ያደረጉት የዛሚ ፐብሊክ ኮኔክሽን ኃላፊነቱ የተወሰነ የግል ማኅበር ሥራ አስኪያጅ አቶ ዘሪሁን ተሾመ፣ የ1997 ዓ.ም. ምርጫ የተዘገበው በብዕር ሳይሆን በደም መሆኑን ተናግረዋል፡፡
በውይይቱ ላይ የተሳተፉ የፖለቲካ ፓርቲዎች መገናኛ ብዙኃን ሰላምን ከሚያደፈርሱ ተግባራት በመታቀብ ዘገባዎችን ማቅረብ ይኖርባቸዋል ብለዋል፡፡ ሥራቸውንም ሲያከናውኑ ነፃና ፍትሐዊ መሆን እንደሚገባቸውም አሳስበዋል፡፡