Nomonanoto Show

Wednesday, September 3, 2014

የአቢሲኒያ ባንክ ፕሬዚዳንት ቀጣይ ማረፊያ ደቡብ ግሎባል ባንክ እንደሆነ ተጠቆመ

-ባንኩ ገንዘብና ወርቅ ሸልሞ ሸኛቸው   -   የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንት ከኃላፊነታቸው ለቀቁ
በዳዊት ታዬ 
ከአቢሲኒያ ባንክ ፕሬዚዳንትነታቸው በፈቃዳቸው መልቀቃቸውን ያሳወቁት አቶ አዲሱ ሃባ፣ ቀጣይ ማረፊያቸው ደቡብ ግሎባል ባንክ እንደሆነ ተጠቆመ፡፡ የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንት አቶ ወርቁ ለማ ደግሞ ኃላፊነታቸውን ለቀዋል፡
አቢሲኒያ ባንክ ለአምስት ዓመት የመሩት አቶ አዲሱ፣ በባንኩ ታሪክ የመጀመሪያ ነው በተባለው የሽኝት ፕሮግራም ላይ፣ በባንኩ ቦርድ ውሳኔ መሠረት የግማሽ ሚሊዮን ብር ሽልማት ተበርክቶላቸዋል፡፡ 
ከገንዘብ ሽልማቱ በተጨማሪ ለእርሳቸውና ለባለቤታቸው በነፍስ ወከፍ ሃያ ግራም ወርቅ የተበረከተላቸው ሲሆን፣ በቆይታቸው ለባንኩ ያበረከቱት አስተዋጽኦ ከፍተኛ እንደነበር የባንኩ የዳይሬክተሮች ቦርድ ሊቀመንበር አቶ መሐሪ ዓለማየሁ በሽኝት ፕሮግራሙ ላይ ተናግረዋል፡፡ 
ቅዳሜ ነሐሴ 24 ቀን 2006 ዓ.ም. በሒልተን ሆቴል በተደረገው የሽኝት ፕሮግራም ላይ አቶ መሐሪ የአቶ አዲሱ መልቀቅ ድንገተኛና ያልተጠበቀ መሆኑን የገለጹት፣ ‹‹አቶ አዲሱ በራሳቸው ምክንያት ባንካችንን ለመልቀቅ ስለጠየቁ ቦርዱም ጥያቄው ድንገተኛ ሆኖ ደስተኛ ባይሆንም ጥያቄውን ተቀብሎታል፤›› በሚል ነው፡፡ አያይዘውም ከአቶ አዲሱ ጋር ወደፊትም መልካም ግንኙነቱ እንደሚቀጥል ያላቸውን ተስፋ ገልጸዋል፡፡ አቶ አዲሱ በአምስት ዓመት ቆይታቸው አበርክተዋል ያሉዋቸውን ዋና ዋና ተግባራት ያስታወሱት የቦርድ ሊቀመንበሩ፣ ‹‹አቶ አዲሱ ለአቢሲኒያ ባንክ የተቻላቸውን ሁሉ አድርገዋል ብዬ አምናለሁ፤›› ብለዋል፡፡
የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንትነታቸውን ያስረከቡት አቶ ወርቁ ለማ

አቶ አዲሱ በበኩላቸው፣ ወደ አቢሲኒያ ባንክ ሲመጡ ብዙዎች ባንኩ አስቸጋሪ ነው ብለዋቸው እንደነበር አስታውሰዋል፡፡ ሆኖም በጋራ መሥራት ውጤታማ እንደሚያደርግ ስለሚያምኑ በዚህ እምነት በጋራ በመሥራት ውጤት ሊመጣ መቻሉን ገልጸዋል፡፡ አቶ አዲሱ ጨምረው እንደገለጹት፣ እርሳቸው ሰባተኛ የባንኩ ፕሬዚዳንት መሆናቸውና ከዚህ ቀደም ባንኩን ካገለገሉ ፕሬዚዳንቶች በተለየ መንገድ በምሥጋናና በሽልማት መሸኘታቸው አስደስቷቸዋል፡፡
ከተሰጣቸው ገንዘብና ሽልማት በላይ ለተደረገላቸው የክብር አሸኛኘት ምሥጋና አቅርበዋል፡፡ እንደተባለውም የአቶ አዲሱ የሽኝት ፕሮግራም ከዚህ ቀደም በባንኩ ያልተከናወነ እንደነበር ብዙዎች ይስማማሉ፡፡ 
ሆኖም አቶ አዲሱ ውጤታማ ሆነውበታል ከተባለው የአቢሲኒያ ባንክ ፕሬዚዳንትነታቸው ለምን ለቀቁ? የሚለው ጥያቄ የእርሳቸው መልቀቂያ ደብዳቤ ከቀረበበት ዕለት ጀምሮ ሲያነጋግር ነበር፡፡ 
ለመልቀቃቸው የተለያዩ ምክንያቶች ቢሰጡም፣ አቶ አዲሱ በፈቃዳቸው ያደረጉት መሆኑን በሽኝት ፕሮግራሙ ላይ ተናግረዋል፡፡ የባንኩ ቦርድም ይህንን አጠናክሯል፡፡
አቶ አዲሱ ቀጣይ ማረፊያቸው የት እንደሚሆኑ በዕለቱ ፕሮግራም ላይ በግልጽ ማስመጥ ባይፈልጉም፣ ታማኝ ምንጮች ግን የአቶ አዲሱ ቀጣይ ማረፊያ ደቡብ ግሎባል ባንክ እንደሆነ ይጠቁማሉ፡፡ ከአቢሲኒያ ባንክ በተመሳሳይ የኃላፊነት ቦታ ወደ ደቡብ ግሎባል ባንክ ለማቅናት ያስችላቸው ዘንድም፣ ደቡብ ግሎባል ባንክ አቶ አዲሱ ለባንካችን ፕሬዚዳንት ይሁኑልኝ ብሎ በማጨት ለኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ጥያቄ ማቅረቡን ለማወቅ ተችሏል፡፡ 
የአቶ አዲሱን ከኃላፊነት መልቀቅ ተከትሎ የአቢሲኒያ ባንክ ቦርድ አቶ ሙሉጌታ አስማረን የባንኩ ተጠባባቂ ፕሬዚዳንት አድርጐ ሰይሟል፡፡ 
ይህ በእንዲህ እንዳለ ላለፉት ሁለት ዓመታት የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንት በመሆን ሲያገለግሉ የቆዩት አቶ ወርቁ ለማ ከኃላፊነታቸው መነሳታቸው ታውቋል፡፡ አቶ ወርቁ ከኃላፊነት የመልቀቃቸው ምክንያት ግልጽ ባይሆንም፣ እሳቸው ግን ከነሐሴ 23 ቀን 2006 ዓ.ም. ጀምሮ በገዛ ፈቃዳቸው ከኃላፊነታቸው መልቀቃቸውን ለሪፖርተር ገልጸዋል፡፡ ዝርዝር ጉዳዮችን ከመግለጽ የተቆጠቡት አቶ ወርቁ የሥራ መልቀቂያቸውን ቦርዱ አፅድቆልኛል ብለዋል፡፡
የአገሪቱን የፋይናንስ ኢንዱስትሪ የሚቆጣጠረው የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ አቶ አዲሱ የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንት እንደሆኑ የቀረበለትን ጥያቄ እያየው ሲሆን፣ ለጥያቄው አዎንታዊ መልስ ከሰጠ አቶ አዲሱ አቶ ወርቁን ተክተው የደቡብ ግሎባል ባንክ ፕሬዚዳንት ይሆናሉ ተብሎ ይጠበቃል፡፡ 
በዚህ ጉዳይ ላይ ጥያቄ የቀረበላቸው አቶ አዲሱ ተጨማሪ ማብራሪያ ባይሰጡም፣ ኢንዱስትሪው ውስጥ እንደሚቆዩ አረጋግጠዋል፡፡ በሽኝት ፕሮግራሙ ላይም ከአቢሲኒያ ባንክ እንደማይርቁ፣ የአቢሲኒያ ባንክ ባለአክሲዮን ጭምር ስለሆኑ ግንኙነታቸው ጠንካራ እንደሚሆን ያመለከቱት አቶ አዲሱ፣ ‹‹በሌላ ቦታ ፕሬዚዳንትም ብሆን አቢሲኒያ ባንክን አልርቅም፤›› የሚል አነጋገር መጠቀማቸው፣ ‹‹ቀጣይ ጉዞዋቸው ደቡብ ግሎባል ባንክ ነው›› የሚለውን እምነት አጠናክሯል፡፡
ብሔራዊ ባንክ በኢትዮጵያ የባንክ ኢንዱስትሪ ውስጥ ለመሰማራት የሚያስፈልገውን ካፒታል ከ100 ሚሊዮን ብር ወደ 500 ሚሊዮን ብር እንዲያድግ ከመወሰኑ ቀደም ብሎ፣ በ100 ሚሊዮን ብር ካፒታል ከተቋቋሙ የመጨረሻዎቹ ሁለት የግል ባንኮች መካከል አንዱ ደቡብ ግሎባል ባንክ ነው፡፡ 
በወቅቱ ባንኩ ወደ ሥራ ሲገባ 138.9 ሚሊዮን ብር ካፒታል ይዞ በ5,481 ባለአክሲዮኖች የተመሠረተ ሲሆን፣ በመጀመሪያው የሥራ ዘመን አትራፊ ሳይሆን መቅረቱ ይታወሳል፡፡ ሆኖም በቀጣዮቹ ሁለት ዓመታት ተኩል ግን ትርፍ ማስመዝገብ የጀመረ ባንክ ነው፡፡ 
_____________________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers. 
ምርጫ 2007 ዘጠኝ ወራት ያህል እየቀሩት ነው፡፡ ይህ ወቅት ደግሞ የፖለቲካ ፓርቲዎች ዕጩዎችን የሚያዘጋጁበት፣ የምረጡኝ ቅስቀሳ ለመጀመር የቤት ሥራቸውን የሚያጠናቅቁበትና ምርጫው ምርጫ እንዲመስል የራሳቸውን ድርሻ የሚወጡበት ነው፡፡
አሁን እያየን ያለነው ግን ይህንን ምሥል ሳይሆን ተቃራኒውን ነው፡፡ የምርጫ ሸብ ረብ ሳይሆን በትንሽ በትልቁ እርስ በርስ መናቆር ነው፡፡
በሰላማዊ ትግሉ ውስጥ አለን የሚሉት ስማቸው ጎላ ብሎ የሚታይ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ሽኩቻ ውስጥ ናቸው፡፡ ከገዥው ፓርቲ ኢሕአዴግ ጋር ለዓመታት የከረሙበት መናቆር እንዳለ ሆኖ፣ አሁን ደግሞ ወደ ውስጥ ግብግብ ገብተዋል፡፡ የተቃዋሚ ፓርቲዎች መጠናከር ሳይሆን መፍረክረክ እየታየ ነው፡፡ ምርጫ ዋዜማ ላይ ሆኖ ይህንን ትርምስ የሚታዘቡ ደጋፊዎችም ሆኑ አባላት ተስፋ እየቆረጡ ይመስላል፡፡ የፖለቲካ ትግሉንም ሊሸሹ ይችላሉ፡፡ ይህ ደግሞ ለፖለቲካ ፓርቲዎች ህልውና አይበጅም፡፡
ለዲሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ በሚደረግ ሰላማዊ ትግል የፖለቲካ ፓርቲዎች ህልውና አስፈላጊ ነው፡፡ የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት የሚያብበው መራጩ ሕዝብ የተለያዩ አማራጮች ያሉዋቸውን ፓርቲዎች ማግኘት ሲችል ነው፡፡ አማራጭ ሲባል ለይስሙላ የሚነገር በጥናት ላይ ያልተመሠረተ ስንክሳር ሳይሆን በፖለቲካ፣ በኢኮኖሚና በተለያዩ ማኅበራዊ ጉዳዮች ላይ የተደራጁ ፕሮግራሞችን ይዞ መቅረብ ነው፡፡ አሁን የምናየው ይህንን አይገልጽም፡፡
ተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች ለእንቅስቃሴዎቻቸው መገደብ ሁለት ዓበይት ምክንያቶች አሉ፡፡ አንደኛው ውጪያዊ ሲሆን፣ ሁለተኛው ውስጣዊ ነው፡፡ ብዙ ጊዜ ውጫዊው ምክንያት በገዥው ፓርቲ ተፅዕኖ የሚገለጽ ነው፡፡ ይህ የፖለቲካ ምኅዳሩን ከማጥበብ አንስቶ በርካታ ምክንያቶች የሚቀርቡበት ተፅዕኖ ብዙ የተባለበት በመሆኑ፣ አሁን በተቃዋሚ ፓርቲዎች ውስጣዊ ችግሮች ላይ እናተኩራለን፡፡ በውስጡ ጥንካሬ የሌለው የውጭውን መመከት አይችልምና፡፡
በቅርቡ አንድነት ፓርቲና መኢአድ የመዋሀድ አጀንዳ ይዘው እንቅስቃሴ ሲጀምሩ፣ ውህደቱ ይሳካል ወይ የሚሉ ጥርጣሬዎች ነበሩ፡፡ ብሔራዊ ምርጫ ቦርድ ለውህደቱ መሳካት መሟላት አለባቸው ካላቸው ጉዳዮች መካከል የምልዓተ ጉባዔ አለመሟላት ሳንካ ሆኗል፡፡ ይህ በተሰማ ሰሞን አምስት የአንድነት ፓርቲ ሥራ አስፈጻሚ ኮሚቴ ከፕሬዚዳንቱ ጋር ባለመግባባታቸው ራሳቸውን ማግለላቸውን አስታውቀዋል፡፡
መኢአድ በምርጫ ቦርድ የቀረበለትን ጥያቄ ለመመለስ ላይ ታች በሚልበት ወቅት ሕግና ደንብ አልተከበረም ያሉ አባላት ተነስተዋል፡፡ መኢአድ ውስጥ ከሦስት ዓመታት በፊት ተጀምሮ ውስጥ ለውስጥ ሲብላላ የቆየው መከፋፈል እንኳን ለውህደቱ ለድርጅቱም አደጋ ሆኗል፡፡ የውስጥ ችግሮች ቢዳፈኑም እየቆዩ ማመርቀዛቸው እየታየ ነው፡፡
የኢትዮጵያ ራዕይ ፓርቲ ባለፈው ሳምንት ምክትል ፕሬዚዳንቱን ማገዱ ተሰምቷል፡፡ በፕሬዚዳንቱና በምክትሉ መካከል ተከስቷል የተባለው አለመግባባት አደባባይ ወጥቶ ደግና ክፉ አናግሯል፡፡ በተለያዩ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ውስጥም ውስጥ ለውስጥ የሚካሄዱ ሽኩቻዎች አሉ፡፡ በአንድ ወቅት ከሰማያዊ ፓርቲ የወጡ ግለሰቦች ውስጣዊ ትግሉ እንደሚቀጥል መናገራቸው ይታወሳል፡፡ ይህ ሁሉ እየሆነ ያለው ምርጫው የወራት ዕድሜ እየቀሩት ነው፡፡
የየትኛውም የፖለቲካ ድርጅት የመጨረሻ ግብ ሥልጣን መሆኑን ማንም አይስተውም፡፡ ነገር ግን በሰላማዊ ትግል ሥልጣን የሚገኘው መራጩ ሕዝብ በሚሰጠው ድምፅ ነው፡፡ መራጩን ሕዝብ በመቅረብ አማራጮቹን በሚገባ አሳውቆ ለውድድር የማይቀርብ ፓርቲ ህልውና ትርጉም የለውም፡፡ በተቃዋሚው ጎራ የሚታየው ደግሞ ከመጠናከር ይልቅ መፍረክረክ፣ ከመዋሀድ ይልቅ መለያየት መሆኑ የአገሪቱን የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት ግንባታ እየፈረካከሰው ነው፡፡ በገዥው ፓርቲ ላይ የሚቀርቡት ስሞታዎች ድክመትን መሸፋፈኛ እየመሰሉ ናቸው፡፡ የመራጩን ሕዝብ አመኔታም እያሳጡ ናቸው፡፡
የዲሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ መሠረቶች ከሆኑት መካከል ምርጫ አንዱ ነው፡፡ ምርጫ ነፃ፣ ፍትሐዊና ትክክለኛ ሆኖ ተመጣጣኝ ውክልና ያለበት ጠንካራ ፓርላማ እንዲኖር ከተፈለገ ተቃዋሚ ፓርቲዎች ራሳቸውን ፈትሸውና ገምግመው መዘጋጀት አለባቸው፡፡ ከውስጣዊ ችግሮቻቸው ሳይላቀቁ ለሥልጣን የሚያደርጉት ትርምስ መሳቂያና መሳለቂያ ያደርጋቸዋል፡፡ የራሳቸውን ችግር ሳይፈቱ ገዥው ፓርቲ ላይ ቢያፈጡ ለትዝብት ይዳረጋሉ፡፡
በአንድነት ፓርቲም ሆነ በመኢአድ ውስጥ በተቃራኒ ጎራ የተሠለፉ ኃይሎች የድርጅት ሥልጣን ለመቆጣጠር ያሰፈሰፉ ይመስላሉ፡፡ በማኅበራዊ ድረ ገጾች ላይ የሚታየው ግብግብም ይህንን ያጠናክራል፡፡ በፓርቲ ውስጣዊ ዲሞክራሲ ያልተፈታ ቅራኔ በማኅበራዊ ሚዲያ እየተግለበለበ ሲሄድ የፓርቲዎችን ህልውና ይፈታተናል፡፡ ከዚህ ቀደም ‹‹መርህ ይከበር›› በሚል የአንድነት ፓርቲ አባላት በፈጠሩት አምባጓሮ የደረሰው ቀውስ አይዘነጋም፡፡ ሰሞኑን በመኢአድ ተቃራኒ ጎራዎች መካከል የሚሰማው ኃይለ ቃል ወደ ትርምስ ሊቀየር ይችላል፡፡ ይህ ሁሉ በምርጫ ዋዜማ ነው፡፡
መራጩ ሕዝብ በሚቀጥለው ምርጫ የተለያዩ ፓርቲዎች አማራጮችን ይዘው እንዲቀርቡለት ይፈልጋል፡፡ በምርጫ ሥልጣን ላይ በሚወጣበት በየትኛውም አገር የፖለቲካ ፓርቲዎች የምረጡኝ ቅስቀሳና ክርክር ይጠበቃል፡፡ ራሱን ለሰላማዊ ፉክክር የማያዘጋጅ ፓርቲ የሕዝብ ድምፅ አለማግኘት ብቻ ሳይሆን ሊከስም ይችላል፡፡ አሁን ኢትዮጵያ ውስጥ የተቃዋሚ ፓርቲዎች የውስጥ ሽኩቻ ለህልውናቸው አደጋ እየደቀነ ነው፡፡ ይህንን ችግር ካልፈቱ ስለመድበለ ፓርቲም ሆነ ዲሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ የመሟገት ሞራል እንዴት ይኖራቸዋል? ፓርላማው በገዥው ፓርቲና በአጋሮቹ ተሞላ እያሉስ እስከ መቼ ይዘልቃሉ? ይህ መመለስ ያለበት መሠረታዊ ጥያቄ ነው፡፡
ላለፉት 23 ዓመታት የዘለቀው የገዥው ፓርቲና የተቃዋሚ ፓርቲዎች ሽኩቻ ወደ እውነተኛ የምርጫ ፉክክር መለወጥ ካልቻለ ስለዲሞክራሲ መናገር ይከብዳል፡፡ ሕዝብን ማዕከል ያላደረጉ የሥልጣን ሽኩቻዎች ለዲሞክራሲያዊ ሥርዓት ግንባታ አይጠቅሙም፡፡ የሕዝብ አመኔታና ክብር የሚገኘው ለሕዝብ የሚጠቅሙ ሥራዎች ሲከናወኑ ነው፡፡ ከእነዚህ ሥራዎች መካከል ይክፋም ይልማም ለምርጫ ራስን ማዘጋጀት አንዱ ነው፡፡ አሁን ተቃዋሚ የፖለቲካ ፓርቲዎች ምን እየሆኑ ነው? ማለት የወቅቱ ዓቢይ ጥያቄ ነው፡፡
_____________________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers. 

የሲዳማን ቋንቋ ለየት ባለ መልኩ ማቅረብን ኣላማ ያደረገው ይህ መጽሐፊ በውስጡ 33 የሲዳሙኣፎ ፊደላቲን የያዘ ሲሆን፤ ከዚሁ ውስጥ 26ቱ ነጠላ ኣሃዝ ፊደላቲ ሲሆኑ የተቀሩት 7 ቱ ደግሞ ባለ ሁለት ኣሃዝ ፊደላቲ ናቸው።

መጽሐፉ 26ቱ በላቲን ማለትም በእንግሊዥኛ እና በሌሎች ቋንቋዎች የሚገኙትን ፊደላቲ በቀላሉ ለመማር እንድያመች ዘንድ በፊደላቱ የሚጀምሩትን ቃላት በስዕል ኣስደግፎ ኣቅርቧል። በተጨማሪም የፊደላቱን የያዙ ቃላት በሲዳማ እና በኣፍሪካ ኣፌ ታሪኮች በማዋዛት በማይሰለች መልኩ ይተርካል።

የተቀሩት ሰባቱ ለሲዳማ ኣፎ እንድመቹ ተደርገው የተቀረጹት፦ch, dh, ny, ph, sh, ts እና zh የተባሉ ፊደላቲ በተመሳሳይ የመማሩን ህደት በሚያቀላጥፍ መልኩ ቀርበዋል።

የመጽሐፉ የመጨረሻ ክፍል ደግሞ የሲዳማን የቀን፤ ሳምንት እና ወራት ኣቆጣጠርን በተመለከተ በማብራሪያ ኣስደግፎ ኣቅርበዋል።

በኣጠቃላይ ይህ በካላ ጋልፋቶ ዎናጎ የተዘጋጀው የሲዳማ ፊደላቲ መጽሐፍ ፤ለሲዳማ ቋንቋ ጀማሪ ተማሪዎች ቋንቋውን በቀላሉ መማሪ እንድችሉ ከፍተኛ እገዛ የሚያድርግ ነው።

መጽሐፉ በኣሁኑ ጊዜ በኣማዞን ደረ ገጽ ላይ በሽያጭ ላይ ይገኛል።
የሲዳማን ቋንቋ ለመማሪ ለምፈልጉ ወዳጆች በሰጦታ መልክ ለማበርከት ኣልያም ለልጆቻችሁ ማስተማሪያነት መጽሐፉን መግዛት የምትሹ ከታች ያለውን ሊንክ በመጫን መግዛት የምትችሉ መሆኑን ለመግለጽ እንወዳለን።