Nomonanoto Show

Tuesday, August 12, 2014


Photo by sweet maria's


Dejazmach Balcha Safo, Governor of Sidamo, originally constructed his ketema or fortified camp in Wendo, but he later moved it to Hagere Selam. While passing through the area February 1909, Dr. Drake Brockman notes that the governor of Western Sidamo, Dejazmach Tessema Nadew made this town (which he calls "Alata") his headquarters.

American naturalists arrived at the Wendo village 29 December 1926, and camping outside the village for a while. Grazmach Kebede Dihala Mikael, the village potentate, implored them to camp near his house, explaining that there were plenty of shiftas or outlaws in the area.


Wendo was occupied by the Italian Laghi Division on 30 November 1936. It was retaken by the 1st Gold Coast Regiment on 22 May 1941, without a single shot fired. The Allied forces accepted the surrender of a Brigadier General and some 3,000 prisoners.

By 1958 Wendo was one of 27 places in Ethiopia ranked as First Class Township. Telephone service reached the town within the next 10 years.

_______________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers.

አዲስ አበባ፣ ነሃሴ 6፣ 2006 (ኤፍ.ቢ.ሲ.) በቀጣዩ አመት ወደ ብሔራዊ ሊግ የሚቀላቀሉ ክለቦችን ለመለዬት ከመጪው ሃሙስ ጀምሮ በሃዋሳ ከተማ ውድድር ለማካሄድ ቅድመ ዝግጅት መጠናቀቁን የኢትዮጵያ እግር ኳስ ፌዴሬሽን አስታወቀ።
የፌዴሬሽኑ የህዝብ ግንኙነት ሃላፊ አቶ ውንድምኩን አላዩ እንደገለጹት፥ በቀጣዩ ዓመት ወደ ብሔራዊ ሊግ የሚቀላቀሉ ስምንት ክለቦችን ለመለየት ከዘጠኙ ክልሎች እና ከሁለቱ የከተማ አስተዳደሮች የተውጣጡ 31 ክለቦች በውድድሩ ተሳታፊ ይሆናሉ።
አማራ፣ ደቡብ፣ ኦሮሚያና ትግራይ ክልሎች እንዲሁም የአዲስ አበባ እና የድሬዳዋ ከተማ አስተዳድሮች እያንዳንዳቸው አራት ክለቦችን ያሳተፋሉ፡፡
የአፋር እና የቤንሻንጉል ጉምዝ  ክልሎች ደግሞ እያንዳንዳቸው ሁለት ክለቦችን የሚያሳትፉ ሲሆን፥ ጋምቤላ፣ ሐረር እና ሶማሌ ክልል እያንዳንዳቸው በአንዳንድ ክለቦች ይወከላሉ።
ውድድሩ ከሃሙስ ጀምሮ እስከ ነሐሴ 25 ቀን ድረስ ለሁለት ሳምንታት የሚቆይ ይሆናል፡፡
የኢትዮጵያ ብሄራዊ ሊግ ውድድር ከዋናው ፕሪሚየር ሊግ ቀጥሎ ከፍተኛ ግምት የሚሰጠው ውድድር ሲሆን 69 ክለቦችን የሚያሳትፍ ነው።
ምንጭ፦ ኢዜአ
_____________________________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers.


ዲላ ነሐሴ 4/2006 የቆጮን ምርት በቀላል ዘዴ ጥቅም ላይ ማዋል የሚያሰችል አዲስ ቴክኖሎጂ ለአርሶ አደሩ እያስተዋወቀ መሆኑን በሃዋሳ ዩኒቨርስቲ የቴክኖሎጂ ኢንሰቲትዩት ገለጸ፡፡
ኢንሰቲትዩቱ የቆጮ ማጠብያ ቴክኖሎጂ ማሽንና የአሰራሩ ዘዴውን ከሚገልጽ ሙሉ መረጃ ጋር ሰሞኑን ለዲላ ቴክኒክና ሙያ ኮሌጅ ሰጥቷል፡፡
የኢንስቲትዩት ሳይንቲፊክ ዳይርክተር ዶክተር ሞልቶት ዘውዴ እንደገለጹት የቆጮን ምርት በዘመናዊ መንገድ በቀላል ዘዴ ለማምረት የሚያስችል ቴክኖሎጂን በማስፋፋት በተለይ የሴት አርሶ-አደሮችን ድርብ ስራ ለመቀነስ እየሰሩ ናቸው፡፡�
ቴክኖሎጂው በአንድ ጊዜ ከሶስት ኪሎ በላይ ቆጮ በማጠብ ጥራቱን የጠበቀና ከብክነት የፀዳ ምርት ከመስጠቱም ባሻገር በሴቶች ላይ የሚደርሰውን የስራ ጫና ያቃልላል፡፡
ዶክተር  እንዳሉት ከዚህ በፊት ቆጮን አጥቦ ለመጠቀም የሚወሰደውን ጊዜ በግማሽ መቀነስ የሚያስችል አሰራር ነው፡፡
በእንሰት ምርት ላይ ችግር ፍቺ የሆኑ ምርምሮችን በማድረግ ቴክኖሎጂን በማስፋፋት የቆጮን ምርትና ምርታማነት ለመጨመር የቴክኖሎጂ ኢንሰቲትዩቱ ትኩረት መስጠቱን ተናግረዋል፡፡
ምርቱ በሚሰጠው ግልጋሎት ልክ ምርምር አልተደረገበትም ያሉት ዳይሬክተሩ በክልሉ ቆጮ አምራች የሆኑ በርካታ አካባቢዎች ቴክኖሎጂውን በመጠቀም እየደረሰ ያለውን የምርት ብክነትንና የአርሶ አደሩን ጉልበት ስለሚቀንስ ቴክኖሎጂውን በስፋት ለማዳረስ እየሰሩ ናቸው፡፡
የዲላ ቴክኒክና ሙያ ኮሌጅ ምክትል  ዲን አቶ ተሾመ እንግዳ በበኩላቸው ከሃዋሳ ዩኒቨርስቲ የቴክኖሎጂ ኢንሰቲትዩት ጋር በመተባበር የእውቀትና የቴክኖሎጂ ሽግግር ማደረጋቸው ኮሌጁ ላለበት አካባቢ ማህበረሰብ በርካታ ጠቀሜታ እንዳለው አስረደተዋል።
ቴክኖሎጂውንም በአጭር ጊዜ ውስጥ በዝቅተኛ ዋጋ በማምረትና በዘርፉ ለተሰማሩ ማህበራት በማከፋፈል ለቴክኖሎጂው ስርጸትና አርሶ አደሩን ተጠቃሚ ለማድረግ  ኮሌጁ ጥረት እንደሚያደርግ ገልጸዋል፡፡
የጌዴኦ ዞን አርሶ አደር አቶ ደረጀ ሃብተመስቀል በአካባቢያቸው እሳቸውን ጨምሮ አርሶ-አደሩ በስፋት የሚጠቀመው የቆጮ ምርትን መሆኑን ጠቁመዋል፡፡
ቴክኖሎጂውን በማሰተዋወቅ ላይ ከሚገኘው የሃዋሳ ዩኒቨርስቲ እንደተረዱት በተለይ ለሴት አርሶ-አደሮች ያለው ጠቀሜታ ከፍተኛ ነው፡፡
ቴክኖሎጂው በዘለልማድ ይከናወኑ የነበሩ አሰልቺ አሰራሮችን በመቀነስ ያለው አስተዋፀኦ ቀላል ባለመሆኑ እሳቸውም ተጠቅመው ሌሎችም እንዲገለገሉበት የበኩላቸውን ጥረት እንደሚያደርጉ ገልጸዋል፡፡
ምንጭ፦ ኢዜኣ
____________________________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers.

ሀዋሳ ነሐሴ 5/2006 በመላው ሀገሪቱ ጠንካራ የትምህርት ልማት ሰራዊት በመገንባትና ምርጥ ተሞክሮዎችን በማስፋት የትምህርት ተሳትፎና ጥራትን ለማሳደግ ሁሉም የድርሻውን መወጣት እንዳለበት ትምህርት ሚኒስቴር አሳሰበ፡፡
24ኛው ሀገር አቀፍ አጠቃላይ የትምህርት ዘርፍ ጉባኤ” በመላው ህብረተሰብ የነቃ ተሳትፎ የትምህርት ልማት ግቦቻችንን እናሳካለን “በሚል መሪ ቃል ዛሬ በሃዋሳ ከተማ ተጀምሯል፡፡
በትምህርት ሚኒስቴር የአጠቃላይ ትምህርት ዘርፍ ሚኒስትር ዴኤታ አቶ ፉአድ ኢብራሂም ጉባኤውን ሲከፍቱ እንደተናገሩት የሁሉም ብሄር ብሄረሰቦች ህገ መንግስታዊ መብትና እኩልነት ከተረጋገጠ ወዲህ በራሳቸው ቋንቋ በመማር ባህላቸውን በትምህርት ለማሳደግና ለማስተዋወቅ በተፈጠረላቸው ምቹ ሁኔታ ተጠቃሚ ሆነዋል፡፡
ሁሉም ዜጋ ፍትሃዊ የትምህርት አገልግሎትን በነፃ እንዲያገኝ፣ የትምህርት ጥራት የሀገሪቱን ቀጣይ ተወዳዳሪ በሚያረጋግጥ ሁኔታ እንዲጠበቅ፣ በዘርፉ የተገኘውን ምርጥ ተሞክሮ በማስፋት ሂደቱን በተቀናጀ የባለድርሻ አካላት ተሳትፎ ለማሳደግ ሁሉም የድርሻውን ሊወጣ ይገባል ብለዋል፡፡
ለሀገሪቱ ልማት፣ዴሞክራሲና መልካም አስተዳደር መረጋገጥ ቁልፍ ሚና የሚጫወተውን ትምህርት በፍትሃዊነትና ጥራት ለሁሉም ዜጋ ለማዳረስ ባለፉት ዓመታት በተሰሩ ስራዎች አበረታች ውጤት መመዝገቡን ተናግረዋል፡፡
በዋናነት የትምህርት ጥራት ማረጋገጫ ፓኬጅ ተቀርጾ ተግባራዊ መደረጉ፣ ህብረተሰቡ የትምህርት ጉዳይ የኔ ጉዳይ ነው በሚል ስሜት በጉልበት፣በገንዘብና እውቀት በተጨማሪ በየትምህርት ተቋማት በመገኘት የሚያደርገው የድጋፍና ክትትል ስራ ቁልፍ ሚና መጫወቱን ገልፀዋል፡፡
መንግስታዊ ያልሆኑ ድርጅቶችና ግለሰቦች በመንግስት ያልተሸፈኑ የትምህርት ስራዎችን ለማገዝ የትምህርት ተቋማት በመክፈት፣ የውስጥ ቁሳቁሶች በማሟላትና መምህራን በመመደብ ያበረከቱት አስተዋፅኦ ለለውጡ ከፍተኛ እገዛ ማድረጉን አስታውቀዋል፡፡
የትምህርት ጥራትን ለማስጠበቅ ወላጅ፣ መምህራን፣ አጋር አካላት በጋራ ባከናወኑት የተቀናጀ ጥረት የተመዘገበው ውጤት እጅግ አበረታች መሆኑን በመጠቆም ይህን የልማት ሀይል በመጠቀም ከድህነትና ኃላቀርነት በመላቀቅ የበለፀገና የተለወጠ ህብረተሰብ ለመፍጠር መረባረብ አለብን ብለዋል፡፡
የደቡብ ክልል ትምህርት ቢሮ ኃላፊ አቶ ሚሊዮን ማቴዎስ በበኩላቸው የትምህርት ተደራሽነትን እውን ለማድረግ በተከናወኑ ስራዎች በክልሉ የአንደኛ ደረጃ አጠቃላይ የትምህርት ተሳትፎ ሽፋን ከአንድ መቶ በላይ ንጥር ተሳትፎ ከ88 በመቶ በላይ መድረሱን ተናግረዋል፡፡
ባለድርሻ አካላትን በተደራጀ የልማት ሰራዊት በማንቀሳቀስ የተመዘገበው ውጤት አጥጋብ መሆኑን ገልጸው በፈጠራ ስራ የተካነ ተመራማሪና ብቁ ዜጋ በብቃትና በጥራት ለማፍራት በቁርጠኝነት መስራት አለብን ብለዋል፡፡
ለሶስት ቀናት በሚካሄደው ጉባኤ ላይ የትምህርት ሚኒስቴር ከፍተኛ የስራ ኃላፊዎችን ጨምሮ የዘጠኝ ክልሎችና ሁለት ከተማ አስተዳደሮች የትምህርት ቢሮ ኃላፊዎች፣ የሙያ ማህበራትና ተጋባዥ እንግዶች በመሳተፍ ላይ ናቸው፡፡
በሁሉም ክልሎች የ2006 እቅድ አፈፃፀምና በ2007 የትኩረት አቅጣጫ፣በትምህርት ልማት ግቦች አፈፃፀምና በሌሎች ርዕሰ ጉዳዮች ላይ ውይይት እንደሚደረግ ተገልጿል፡፡
ምንጭ፦ ኢዜኣ
______________________________________________________________
We welcome comments that advance the story through relevant opinion and data. If you see a comment that you believe is irrelevant or inappropriate, please! inform us. The views expressed in the comments do not represent those of Bloggers.
The African agriculture story is one of poverty amidst plenty. 
With the world's largest share of arable land, 79% of it uncultivated, Africa has the resources to feed itself and the world. However, a quarter of all Africans experience the everyday reality of hunger.
African farmers use 11kg of fertiliser for every hectare, compared with 169kg in South Asia
Although rates of poverty have declined from 57% in 1990 to 49% in 2010, high population growth means that the number of people in poverty has continued to rise.
Today, 414 million Africans live in poverty.
I firmly believe that this reduction in poverty rates indicates that a hunger-free continent is within our grasp, provided the right policy and institutional frameworks are put in place.
Research conducted by the non-governmental organisation ONE shows that we can eradicate hunger in Africa by 2063 – just two generations from now – if we invest more and better.
According to a recent United Nations Food and Agricultural Organisation study, agricultural growth in sub-Saharan Africa is estimated to be 11 times better in reducing poverty than that of other sectors.
Smallholder agriculture in particular adds greatly to economic development and food security.
In Africa, 65% of smallholder farmers produce 80% of the continent's food. They also contribute almost one-third of gross domestic product (GDP), with almost no government support or subsidies.
By investing in this sector, we can not only create sustainable jobs and increase exports, but we can also reduce poverty in rural areas.
A 1% increase in agricultural growth improves incomes by 2.7% for people in the lowest three income deciles.
Increased agriculture output decreases food prices, allowing poor people increased spending power.
By increasing agricultural productivity, we can also boost other sectors, such as manufacturing.
This is not just a pipe dream. Countries such as Burkina Faso and Ghana are already seeing promising results from more agricultural support.
Burkina Faso, where 90% of the population is employed in agriculture, has maintained an average economic growth rate of 5.5% for more than a decade.
Per capita GDP grew from $795 in 2000 to $1,116 in 2007 through gradual reforms of the cotton sector.
Farmers were able to participate in policy decisions, and the government partially liberalised markets.
Export earnings for the cotton sector rose and 235,000 new jobs were created. Poverty rates dropped from 62% in 2000 to 47% in 2007.
Similarly, Ghana's continued and consistent investment in agriculture has helped reduce poverty from 52% to 28% of the population and halve hunger rates.
The sector accounts for 30% of GDP and more than half of Ghanaian jobs.
Africa's current low productivity shows us the magnitude of its potential. Only 3% of arable land and 6% of farmland is irrigated, compared with 47% of Asian farmland.
On average, African farmers use 11kg of fertiliser for every hectare, compared with 169kg in South Asia. These statistics may seem daunting, but they should give us hope.
We have seen what agriculture investment, coupled with political will, can bring.
Ghana and Burkina Faso have very different economies, but they shared the same recipe for success: a commitment to agriculture sustained across government transitions, and the inclusion of civil society and farmers' representatives in policy formulation and implementation.
Last January, ONE launched the DO AGRIC, it Pays! campaign based on its report 'Ripe for Change: The Promise of Africa's Agricultural Transformation.'
This called on governments to implement an enhanced Comprehensive Africa Agriculture Development Programme.
The programme's policies were developed after lengthy consultations with farmers from all over the continent.
They include eliminating the gender gap and making time-bound commitments to spending at least 10% of national budgets on agricultural investments.
With the African Union summit in June, we must continue to strengthen our call to improve and enhance investment in agriculture. ●
Sipho Moyo, Africa executive director, ONE


Read the original article on Theafricareport.com : Hunger-free in 2063 – Africa's powerful potential | North Africa
Follow us: @theafricareport on Twitter | theafricareport on Facebook