Nomonanoto Show

Monday, June 30, 2014


  • በየ3 አመቱ የደሞዝ ጭማሪ ሊደረግ ይችላል
  • ከመጪው ሐምሌ ወር ጀምሮ ለመንግስት ሠራተኞች እንደሚጨመር የተነገረው የደሞዝ መጠን እስካሁን በይፋ አልተገለፀም፡፡ 


በሌላ በኩል ከአሁን በኋላ በየሦስት አመቱ ለመንግስት ሠራተኞች የደሞዝ ጭማሪ ሊደረግ እንደሚችል ምንጮች ጠቁመዋል፡፡ 
በሲቪል ሠርቪስ ሚኒስቴር የህዝብ ግንኙነት ባለሙያ አቶ ጌታቸው አብዲሣ፤ በቅርቡ መንግስት ይጨመራል ብሎ ከሰጠው መረጃ ውጪ በምን ያህል ፐርሰንት እንደሚጨመር መረጃ አልደረሰንም ብለዋል፡፡ 

ለመንግስት ሠራተኞች ለመጨረሻ ጊዜ ደሞዝ የተጨመረው በታህሳስ ወር 2003 ዓ.ም ሲሆን በወቅቱ ከ38.75 በመቶ እስከ 44.71 በመቶ የሚደርስ ጭማሪ መደረጉ የሚታወስ ሲሆን አሁን ከዚያ በላይ የደሞዝ ጭማሪ እንደሚጠበቅ በግል ዩኒቨርሲቲ የኢኮኖሚክስ መምህር አቶ መስፍን ይልማ ግምታቸውን ሰንዝረዋል። የደሞዝ ጭማሪው በተለይ ዝቅተኛ ገቢ ያላቸው የመንግስት ደሞዝተኞችን ተጠቃሚ ማድረግ እንዳለበት ተናግረዋል - ምሁሩ፡፡  የደሞዝ ጭማሪ ስሌቱ አለመታወቁ ትንታኔዎችን ለመስጠት ያስቸግራል ያሉት መምህሩ፤ እስከዛሬ በመንግስት በኩል የሚደረጉ የደሞዝ ጭማሪዎች የሠራተኛውን ፍላጐት አርክተው አያውቁም፤ ይኸኛውም ጭማሪ የተለየ ነገር ይዞ አይመጣም ብለዋል፡፡ 

ባለፉት አምስት ዓመታት በፓርላማ ብቸኛ የተቃዋሚ ፓርቲ ተወካይ የሆኑት የተከበሩ አቶ ግርማ ሰይፉ በበኩላቸው፤ የደሞዝ ጭማሪው አስፈላጊና ወቅታዊ መሆኑን ጠቅሰው፤ ጭማሪው አንዲት ሣንቲም እንኳ ቢሆን በሠራተኛው ህይወት ላይ ለውጥ ባያመጣም ትርጉም አለው ይላሉ፡፡ 

መንግስት መቼውንም ቢሆን የሠራተኛውን ፍላጐት ሊያሟላ የሚችል ደሞዝ የመጨመር አቅም አይኖረውም ያሉት የፓርላማ አባሉ፤ አንድ የመንግስት ሰራተኛ የሚመራው ኑሮ ሊስትሮ ከሚሰራ ሰው በታች እንደሆነ ጠቅሰው፤ መንግስት ይሄን የሰራተኛውን ህይወት መለወጥ የሚችል ጭማሪ ማድረግ ይጠበቅበታል ብለዋል፡፡ የመንግስት ሰራተኛው ፍጆታን ከማሟላት አልፎ ለቁጠባ የሚተርፍ ገቢ ከጭማሪው ሊያገኝ ይገባል ሲሉም አክለዋል፡፡  

የደሞዝ ጭማሪውን ተከትሎ የዋጋ ንረት ሊከሰት ይችላል የሚለውን በተመለከተ የተጠየቁት አቶ ግርማ፤ ስጋቱ ከተሳሳተ አመለካከት የመነጨ ነው ብለዋል፡፡ ነጋዴው ደሞዝ ስለተጨመረ ተመካክሮ ዋጋ የመጨመር አቅሙም ፍላጐቱም የለውም የሚሉት የፓርላማ አባሉ፤ ችግሩ የሚፈጠረው ደሞዝ ጭማሪውን ተከትሎ ሠራተኛው የመግዛት ፍላጐቱ ማደግ ሲጀምር ነው ብለዋል፡፡ የመግዛት ፍላጎቱ ሲያድግ በአቅርቦትና ፍላጐት መካከል አለመመጣጠን ይፈጥራል፤ ስለዚህ መንግስት አቅርቦቱን ማሳደግ አለበት ባይ ናቸው፡፡

የሸቀጦች ዋጋ ጭማሪ በነጋዴው የሚፈጠር ሣይሆን በመንግስት ሠራተኛው ፍላጐትና በአቅርቦት መካከል ያለው ልዩነት አልጣጣም ሲል የሚከሰት ነው ብለዋል አቶ ግርማ፡፡ በህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የኢህአዴግ ተወካይ የሆኑ ስማቸውን መግለጽ ያልፈለጉ ግለሰብ በበኩላቸው፤ ከ300 ብር ጀምሮ ጭማሪ ሊኖር ይችላል የሚል ግምት እንዳላቸው ጠቁመው፤ ጭማሪው በመንግስት ሠራተኛው ህይወት ላይ መሠረታዊ ለውጥ ያመጣል የሚል እምነት እንዳላቸው ገልፀዋል፡፡ የደሞዝ ጭማሪውን ተከትሎ የሸቀጦች ዋጋ ንረት እንዳይከሰት መንግስት ተገቢውን ቁጥጥር ያደርጋል ሲሉም እምነታቸውን ተናግረዋል፡፡    በአንድ ሚኒስቴር መስሪያ ቤት ውስጥ በህዝብ ግንኙነት ባለሙያነት የሚሰሩ ስማቸው እንዳይጠቀስ የፈለጉ አስተያየት ሰጪ፤ የደሞዝ ጭማሪው መታሰቡ በራሱ እንዳስደሰታቸው ጠቅሰው፤ ፍላጎትን ሊያሟላ የሚችል ጭማሪ ይደረጋል የሚል ግምት እንደሌላቸው ገልፀዋል፡፡ 

የደሞዛቸው መጠን 3690 ብር መሆኑን የጠቆሙን እኚሁ አስተያየት ሰጪ፤ ከዚህ በላይ ለህዳሴው ግድብ ቦንድ ግዢ የሚቆረጠውን ጨምሮ ለመንግስት ገቢ ግብር፣ ለጡረታና ለጤና ዋስትና ለመሳሰሉት ተቆራርጦ 2500 ብር ገደማ በወር እንደሚያገኙ ይገልፃሉ፡፡ 

በዚህ ደሞዛቸው የቤት ኪራይ ከፍለው፣ የወር አስቤዛ ሸምተው፣ የትራንስፖርት ቆርጠው፣ ለቤት ቁጠባ ከፍለው ስለማይበቃቸው በአብዛኛው ከቀጣይ ወር ደሞዝ ብድር እንደሚወስዱ ይናገራሉ። “የአሁኑን የደሞዝ ጭማሪ በተስፋ እጠብቃለሁ” የሚሉት አስተያየት ሰጪው፤ ተርፎኝ በባንክ ለማጠራቀም ባይበቃኝ እንኳ ወር እስከ ወር ሳልሳቀቅ ለመኖር እፈልጋለሁ፤ እንደዚያም እኖራለሁ ብዬ በተስፋ እጠብቃለሁ” ይላሉ፡፡ 

በዚያው ሚኒስቴር መስሪያቤት በረዳት ግዢ ኦፊሠርነት ተቀጥረው የሚሰሩት ግለሰብ በበኩላቸው፤ የ2121 ብር ደሞዝተኛ መሆናቸውን ጠቅሰው፤ በወር የህዳሴ ግድብ ቦንድን ጨምሮ ለተለያዩ ጉዳዮች ተቆራርጦ ወደ 1300 ብር ገደማ እጃቸው ላይ እንደሚደርስ ገልፀዋል፡፡ በዚህ ገንዘብ ከባለቤታቸው ጋር በመተጋገዝ ሁለት ልጆቻቸውን እንደሚያሳድጉ ጠቁመው ጭማሪው በገቢያቸው ላይ ጉልህ ለውጠ ያመጣል የሚል ግምት እንደሌላቸው ተናግረዋል፡፡ 

የደሞዝ ጭማሪው ተግባራዊ የሸቀጦች ዋጋ፣ የቤት ;መራይ፣ የልጆች የትምህርት ቤት ክፍያ የመሳሰሉት በዚያው ልክ ዋጋቸው ይጨምራል ያሉት አስተያየት ሰጪዋ፤ ጭማሪው መሰረታዊ የኑሮ ለውጥ አያመጣም ብለው እንደሚገምቱ ገልፀዋል፡፡ 
“ጭማሪው ምንም ያህል ቢሆን ኑሮአችንን ከእጅ ወደ አፍ ከመሆን አይታደገውም” የሚሉት የመንግስት ሠራተኛዋ፤ መንግስት ዝቅተኛ ደሞዝ ለሚያገኙ ሰራተኞች ከሌላው በበለጠ የደሞዝ ማስተካከያ ቢያደርግ መልካም እንደሆነ ተናግረዋል። 
ወሬው የኣዲስ ኣድማስ ጋዜጣ ነው
አዲስ አበባ ሰኔ 23/2006 ዲያስፖራው በአገሩ የልማት እንቅስቃሴ ላይ በስፋት እንዲሳተፍና በሚኖርበት አገር ሁሉ መብቱን ማስከበር እንዲችል የዲያስፖራውን ሙሉ መረጃ አጠናቅሮ መያዝ የሚያስችል አሰራር መዘርጋት እንዳለበት የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር አስታወቀ፡፡
ሚኒስቴር መስሪያ ቤቱ ከአለም አቀፍ የስደተኞች ተቋም ጋር በመተባበር ከ20 በላይ ከሚሆኑ ኤምባሲዎች ለተውጣጡ የኢትዮጵያ አምባሳደሮችና ዲፕሎማቶች "ዲያስፖራውን ማወቅ" በሚል ርዕስ በአዲስ አበባ ስልጠና እየሰጠ ነው።
በዚሁ ወቅት የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ዴኤታ አቶ ደዋኖ ከድር እንደተናገሩት የዲያስፖራውን ሙሉ መረጃ በማወቅ በአገሩ ልማት ላይ በስፋት እንዲሳተፍ ማድረግ ይገባል።
ከአሁን በፊት የነበረው አሰራር የዲያስፖራውን መገኛ ቦታ ብቻ በማወቅ ላይ የተመሰረተ እንደነበር ጠቁመዋል፡፡
አቶ ደዋኖ እንዳሉት ዲያስፖራውን ከአገሩ ልማት ጋር ማቆራኘት እንዲቻል የአሁኑ ስልጠና ጥሩ ተሞክሮ ያላቸው አገሮችን ልምድ ያካተተ እንዲሆን ተደርጓል።
ለአሁኑ ስልጠና እንዲሳተፉ የተጋበዙ ዲፕሎማቶች ኢትዮጵያውያንና ትውልደ ኢትዮጵያውያን በስፋት ከሚገኙበት አገራት እንደመሆኑ መጠን ስልጠናውን ጨርሰው ወደመጡባቸው አካባቢዎች ሲመለሱ ዲያስፖራውን በማስተሳሰሩ ረገድ ብዙ ስራ ይጠብቃቸዋል ብለዋል።
የአለም አቀፍ የስደተኞች ድርጅት ተልዕኮ የኢትዮጵያ ኃላፊ ሚስተር ጆሲያህ ኦጊና እንዳሉት ድርጅቱ የምሁራንን ፍልሰት ለመግታትና የስደተኞችን ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ ከመንግስት ጎን ይሰለፋል።  
ከውጭ ለሚመለሱ ኢትዮጵያውያንም አጫጭር ስልጠናዎችን በመስጠት በዘላቂነት ራሳቸውን እንዲችሉ በማገዝና ጊዜያዊ የቁሳቁስ አቅርቦት በማድረግ ድጋፍ እንደሚያደርግም ገልፀዋል።
ዲያስፖራው ለአገሩ ልማት ያለውን አስተዋጽኦ በመገንዘብና ኢትዮጵያ በፍጥነት እያደገች ያለች አገር በመሆኗ ዲያስፖራው በስፋት ወደአገሩ እንዲመጣ በማድረጉ ረገድም ከውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ጋር በቅርበት ለመስራት ማቀዳቸውን ተናግረዋል።
የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር የዲያስፖራ ጉዳዮች ዳይሬክተር ጀነራል አቶ ፈይሳ አሊይ እንዳሉት በውጭ የሚኖሩ ዲያስፖራዎች የአገሪቱን ገፅታ በማስተዋወቅና ለአገሪቱ ገቢ በማስገኘቱ ረገድ የማይናቅ ሚና እየተጫወቱ ነው።
ይህን እንቅስቃሴ በእውቀት ላይ በመመስረት በተደራጀና በተጠናከረ መልኩ ለመምራትና ለማነቃነቅ ዲያስፖራውን በጥልቀት ማወቅ ቅድሚያ ሊሰጠው የሚገባ ጉዳይ መሆኑን ተናግረዋል።
ፈረንሳይ በሚገኘው የኢትዮጵያ ኤምባሲ የዲያስፖራዎች ጉዳይ ኃላፊ የሆኑት የስልጠናው ተሳታፊ አቶ በሪሁን ደጉ እንዳሉት ስልጠናው የዲፕሎማቶችን አቅም በማሳደግ የዲያስፖራዎችን መረጃ አጠናቅረው እንዲይዙ በማድረጉ ረገድ ከፍተኛ አስተዋጽኦ ይኖረዋል።
ከአሁን በፊት የዲያስፖራዎችን መረጃ በተበጣጠሰ መልኩ ሲሰበስቡ መቆየታቸውን ያስታወሱት አቶ በሪሁን የዲያስፖራውን ተሳትፎ ለማጠናከር የሚያስችል የእውቀትና የገንዘብ አቅም ይፈጥራል ብለዋል።
በአሁኑ ወቅት ከ2ነጥብ 5 እስከ ሶስት ሚሊዮን የሚደርሱ ኢትዮጵያውያን ዲያስፖራዎች በተለያዩ አገራት እንደሚኖሩ የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር መረጃ ያመለክታል።
ዜናው የኢዜኣ ነው
When confronted with the ability to make the “ethical” choice at the grocery store, picking up a bag of Fair Trade certified coffee seems like a no-brainer. With a commitment to worthy goals like reducing poverty, empowering women, and supporting education, Fair Trade products appear to put the power of creating a better world in the hands of the purchaser. But the impact may not be a benefit for the poorest workers, and like other food trends, could be negatively impacting the lives of the people producing some of our foods.
A recently released four-year study, Fairtrade, Employment and Poverty Reduction in Ethiopia and Uganda, found that Fair Trade certification does not have the positive impact on producers consumers may believe it does. For the report, the University of London researchers collected data from Ethiopia and Uganda in regions where coffee, tea, and flowers are produced. It found that the workers involved in Fair Trade production had very low wages, and they did not enjoy an edge over workers producing the crops that did not carry the certification. Workers engaged in producing the same crops for non-Fair Trade markets enjoyed higher wages than their fair trade counterparts. In the Fair Trade regions, women in particular had lower wages.
“A relatively high proportion of wage workers employed in the production of commodities sold to and through Fairtrade certified channels earned less than 60 per cent of the median wage for equivalent work,” the report states. Even when positives, such as free meals through work could be found, it was often offset by worse overall working conditions for the Fair Trade employees.
The researchers did not go as far as claiming that Fair Trade caused the lower wages, using the evidence to refute the claimed positive correlation between Fair Trade and working conditions. Writing in the recommendations section of the report, the researchers state that before paying a premium, consumers need to be aware of the working conditions on the ground. Otherwise,”if Fairtrade organizations are unable to make any positive difference to the wages and working conditions of those providing the manual labour in the production of certified goods, their claims to ‘ethical trading’ and to make a major contribution to improving the lives of very poor rural people will remain hollow.”
Fair Trade is not the only consumer practice that does not lead to a better quality of life for workers. Food trends, too, can be damaging for the lives of people employed by the craze.
Quinoa has come under a fair amount of scrutiny since skyrocketing into popularity and landing on tables across the world. Closely following the publication of the Fair Trade study can a report on quinoa, cañahua, and Andean farmers by Bloomberg. In 2004, LEISA Magazine – a publication by AgriCultures — called for cañahua’s comeback. It described the role the grain has played for generations of Andean farmers. The crop is highly resistant to the elements, and despite being difficult to harvest, historically played an important role in nutrition. It was particularly valued as a “safety net,” a reliable source for when other crops failed.
Ten years have now gone by, and cañahua’s existence is still endangered, and it is considered an “orphan crop,” one that gets little attention from researchers, and is largely ignored by the business community. “These crops are important for food security and are critical for large numbers of people, but they don’t create significant revenues or profits that can be put into the improvement of that crop,” Paul Anderson, executive director for the Institute for International Crop Improvement at the Donald Danforth Plant Science Center in St. Louis told Bloomberg.
With revenues from quinoa pouring in, Andean farmers are ditching the less lucrative cañahua in favor of the money making option. The story of cañahua is similar to other orphan crops. Earlier in the year, SciDev.Netmade the case for more research and attention to be given to these neglected crops. Crucial to food security in regions like Africa and Latin America, the crops deserve attention for their nutritional value, and role in every day life for people around in the developing world.
Purchasing power can be an incredible tool. Consumer mindset can cause a company to change its actions, or issue an apology through boycotts and censure. As Forbes points out, it is what caused Target’s then-CEO Gregg Steinhafel to apologize for funding a gubernatorial candidate who was opposed to same-sex marriage, and why Chick-fil-A changed course in groups the chain supported as well. Unfortunately, being unaware of the conditions of workers can have negative impacts. When the consumer is fooled by a label or drawn into a food trend, the purchasing power can have costly reverberations felt halfway around the world.