Nomonanoto Show

Friday, March 2, 2012

New


የደቡብ ብሔር ብሔረሰቦች ክልል ፕሬዚዳንት አቶ ሽፈራው ሽጉጤ በከፍተኛ የሙስና ወንጀል እንዲጠየቁ የክልሉ ፓርቲ ባደረገው ድርጅታዊ ግምገማ ውሳኔ አስተላለፈ።
ፕሬዚዳንቱ “እኔ ብቻዬን መከሰስ የለብኝም። ከተከሰስኩም ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ባለቤት ወ/ሮ አዜብ መስፍን ጋር መሆን አለበት” በማለት ስብሰባ ረግጠው መውጣታቸውን ጉዳዩን በቅርብ የሚያውቁ ስማቸው እንዳይገለጽ የፈለጉ ምንጮች አስታወቁ። አቶ መለስ ድርጅቱ የወሰነውን ውሳኔ ቀለበሱ። በዚህም ሳቢያ በደቡብ ክልል የውስጥ ለውስጥ ሽኩቻና የፖለቲካው ውጥረት ተባብሶ ቀጥሏል፡፡
ይህ የሆነው ከየካቲት 5 ቀን እስከ የካቲት 11 ቀን 2004 ዓም ድረስ የደቡብ ብሔራዊ ክልላዊ መንግሥትን የሚመራው የደቡብ ኢትዮጵያ ህዝቦች ዴሞክራሲያዊ ግንባር (ደኢህዴን) የከፍተኛ አመራር ግምገማ ባካሄደበት ወቅት ነው። የአዲሲቷ ኢትዮጵያ የጋራ ንቅናቄ (አኢጋን) የመረጃ ምንጮች እንደገለጹት በክልሉ በተካሄደው ከባድ የተባለ ግምገማ ቅድሚያውን የያዙት የክልሉ ፕሬዚዳንት አቶ ሽፈራው ሽጉጤ ነበሩ። የሲዳማ ቡና ላኪዎች ማህበር አባልና በማህበሩ ከፍተኛ ባለአክሲዮን እንደሆኑ በግምገማ የቀረበባቸው ፕሬዚዳንቱ፣ በብዙ ሚሊዮን የሚቆጠር ገንዘብ መዝብረዋል በሚል ጠንካራ አውጫጪኝ ተካሄዶባቸዋል። በኢህአዴግ የፖለቲካ ቋንቋ አቶ ሽፈራው ሽጉጤን በ”ኪራይ ሰብሳቢነትና በሙሰኝነት” ተፈርጀዋል። እንደ መረጃ ምንጮቹ ገለጻ ፕሬዚዳንቱ ከሥልጣን ወርደው በህግ እንዲጠየቁ ድርጅታዊ ውሳኔ ሲበየንባቸው፣ ”እኔ ብቻዬን አይደለሁም፣ ከጠቅላይ ሚኒስትሩ ባለቤት ወይዘሮ አዜብ መስፍን ጋር በጋራ ገንዘቡን ወስደናል፡፡ የምንጠየቅም ከሆነ ሁለታችንም በህግ ፊት መቅረብ አለብን፡፡ ብሩን መመለስም ካለብን ሁለታችንም እንመልስ” በማለት የግምገማ መድረኩን ረግጠው ወጥተዋል።
ይህ ሁኔታ ከፍተኛ መደናገጥን የፈጠረባቸው አቶ መለስ ዜናዊ በድርጅቱ የተወሰነውን ፖለቲካዊ ውሳኔ ሳያጸድቁ ቀልብሰውታል። ስማቸው እንዳይጠቀስ የጠየቁ የክልሉ አመራር “የፓርቲው ውሳኔ የተገለበጠው የጠቅላይ ሚኒስትሩ ባለቤት በጉዳዩ ስላሉበት ነው። ውሳኔው በፓርቲው ውስጥ አለመተማመን ፈጥሯል” ብለዋል። አያይዘውም “ፕሬዚዳንቱን በግልጽ ገምግመው ውሳኔ የወሰኑ ክፍሎች እንዴት በቀጣይ አብረው ሊሰሩ ይችላሉ” ሲሉ ጠይቀዋል።
አቶ መለስ ውሳኔውን ለመገልበጣቸው እንደ ምክንያት የተነገረው የሲዳማ ብሔር ተወላጅ የሆኑትን አቶ ሽፈራው ሽጉጤ ከሥልጣን ከተባረሩና ህግ ፊት ከቀረቡ፣ በክልሉ ከፍተኛ ቁጥር ያለው የሲዳማ ህዝብ ያምጻል የሚለው ስጋት እንደሆነ ታውቋል። የሃዋሳ ምንጮቻችን ያነጋገሩዋቸው ለጉዳዩ ቅርበት ያላቸው ክፍሎች ግን ይህንን አይቀበሉትም። ይልቁንም የሲዳማ ብሄረሰብ አባላት ህግና ስርዓት እንዲከበር የሚወዱ ህዝቦች እንደሆኑ አስረድተዋል። ስርዓቱን በመሞዳሞድ ሃብት ካፈሩት በስተቀር የታችኛው የሲዳማ ብሄር አባላት እንደማንኛውም የአገሪቱ የህብረተሰብ ክፍሎች ያተረፉት ነገር የለም።
“በክልሉ ዋና ከተማ ሃዋሳ ከአርባ አምስት በላይ ተለያዩ ብሄረሰቦች ይተዳደራሉ። ክልሉን እየመራ ያለው ፓርቲ ያካሄደውን ግምገማና የግምገማ ውሳኔ ተከትሎ የደቡብ ክልል ህዝቦች መዲና መሆኗ ቀርቶ የብጥብጥና የጦርነት ከተማ ትሆናለች” በማለት ከዚህ ቀደም የደቡብ ክልል ፕሬዚዳንት ከነበሩትና የሲዳማ ብሔር ተወላጅ ከሆኑት አቶ አባተ ኪሾ ጋር ያገናኙትም አሉ። በጊዜው የኢህአዴግ ከፍተኛ ባለሥልጣን የነበሩት አቶ ቢተው ትዕዛዝ እየተቀበሉ ክልሉን ሲመሩ የነበሩት አቶ አባተ ከአለቃቸው ጋር “ከፍተኛ የሙስና ወንጀል ፈጽመዋል” በሚል በአቶ መለስ ቀጥተኛ ትእዛዝ መታሰራቸውን ያስታወሱት ምንጮቻችን፣ አቶ መለስ መከላከል ሲፈልጉና ማሰር ሲያምራቸው ውሳኔ መቀያየር እንደሚችሉበት አስረድተዋል።
አቶ አባተ በታሰሩበት ወቅት የእስራቸውን ሁኔታና ሚስጥር የሚያውቁ በፈጠሩት ግፊት መፈታታቸውን ያስታወሱት አስተያየት ሰጪዎች፣ ያሁኑ ምክትል ጠቅላይ ሚኒስትርና የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር አቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ ከደቡብ ክልል ፕሬዚዳንትነታቸው እንዲነሱ የተደረጉት በሲዳማ ህዝብ አመጽ ሳቢያ እንደሆነ ተደርጎ መነገሩ እንደሚምታታባቸው ያስታውሳሉ።
አቶ ሽፈራው ከ1997 ዓም ጀምሮ ክልሉን በፕሬዚዳንትነት እየመሩ ሲሆን ከሁለት ዓመት በፊት ሲቀናቀኑዋቸው የነበሩትን ሰዎች “ሊገሉኝ አሲረዋል” በሚል ያለ በቂ ማስረጃ እንዲታሰሩ ማድረጋቸው ከፍተኛ ቅሬታ ቀስቅሶባቸው እንደ ነበር ያስታወሱት የደኢህዴን አባላት ባለፈው ሳምንት በክልሉ መሪ ድርጅት በተካሄደ ግምገማ የተወሰነው ውሳኔ በቀጣዩ የኢህአዴግ ግምገማ ወ/ሮ አዜብ በሚገኙበት፣ አቶ መለስና አቶ ሃይለማርያም ደሳለኝ እየመሩት ይካሄዳል ብለዋል።
“መገጣጠም” በሚል የተነገረው የጋምቤላ ክልል ፕሬዚዳንት የተናገሩት ነው። አቶ ኦሞት ኦባንግ “እኔ የምታሰር ከሆነ መሳሪያ የሰጡኝ አቶ መለስም መታሰር አለባቸው” በማለት እንደተናገሩት ሁሉ አቶ ሽፈራው ሽጉጤም “እኔ የምከሰስ ከሆነ ወይዘሮ አዜብ መስፍንም መከሰስ አለባቸው” ማለታቸው ነው።
New

አዋሳ, የካቲት 23 ቀን 2004 (ሃዋሳ) - በሲዳማ ዞን የበልግ ዝናብ ተጠቃሚ በሆነችው ቦርቻ ወረዳ በተያዘው የበልግ ወቅት ከ16 ሺህ ሄክታር በላይ መሬት ለማልማት እየተሰራ ነው፡፡ ከልማቱም ከ1 ነጥብ 2 ሚሊዮን ኩንታል በላይ ምርት ይሰበሰባል ተብሎ እንደሚጠበቅ የወረዳው አስተዳደር አስታውቋል፡፡
አርሶ አደሮቹ በበኩላቸው የተለያዩ ግብዓቶችን በመጠቀም ምርታማነታቸውን ለማሻሻል በመስራት ላይ መሆናቸውን ገልፀዋል፡፡
የወረዳው ዋና አስተዳዳሪ አቶ አማኑኤል አዴላ ትናንት ለኢትዮጵያ ዜና አገልግሎት እንደገለጹት በወረዳው ምርትና ምርታማነትን በማሳደግ ሁሉም አርሶ አደር ከዘርፉ ተጠቃሚ እንዲሆን እየተሰራ ነው፡፡
በወረዳው ከሚሰበሰበው ምርት 70 በመቶ ያህሉ በበልግ ወቅት ከሚለማ መሬት የሚገኝ በመሆኑ ለበልግ እርሻ ልዩ ትኩረት ተሰጥቶ የእርሻ ሥራ በመከናወን ላይ መሆኑን ገልፀዋል፡፡
የወረዳው ግብርና ጽህፈት ቤት ሃላፊ አቶ ታዲዮስ ነዲ በበኩላቸው ዘንድሮ 16 ሺህ 614 ሄክታር መሬት በቦሎቄ፣ በበቆሎ እና በተለያዩ ስራስሮችና ዓመታዊ በሆኑ የተክል ዓይነቶች እንደሚሸፈን ገልፀዋል፡፡
በዘንድሮው በልግ በልዩ ልዩ ዘር ከሚሸፈነው መሬት ከ 1 ነጥብ 2 ሚሊዮን ኩንታል በላይ ምርት ይሰበሰባል ተብሎ እንደሚጠበቅ ተናግረዋል፡፡
የተያዘውን ዕቅድ ለመሳካት ከወረዳ እስከ ቀበሌ ባለው መዋቅር ከሚገኙ ከፍተኛ የስራ ሃላፊዎች፣ የግብርና ባለሙያዎችና ከህብረተሰቡ ጋር ውይይት መደረጉን ገልፀዋል፡፡
ጽህፈት ቤቱ ከደቡብ ክልል ምርጥ ዘር አቅርቦት ድርጅት ጋር በመቀናጀት ከ1ነጥብ 9 ሚሊዮን ብር በላይ በሆነ ወጪ 850 ኩንታል ምርጥ ዘር ተገዝቶ ለአርሶ አደሩ መቅረቡንም ጠቁመዋል፡፡
በተጨማሪም 37 ሺህ 700 ኩንታል በላይ ማዳበሪያ በመሰራጨት ላይ መሆኑን ገልፀው ግብአትን በአግባቡ በመጠቀም ከዘንድሮ የበልግ እርሻ በአንድ ሄክታር በአማካይ ከ70 ኩንታል በላይ ምርት ለማግኘት እቅድ መያዙን አስታውቀዋል፡፡
በወረዳው ዘንድሮ የተያዘው የምርታማነት ዕቅድ ከአምናው ተመሳሳይ ወቅት ጋር ሲነፃፀር በሄክታር 40 በመቶ ብልጫ እንዳለው ተናግረዋል፡፡
ይህንኑ እቅድ ለማሳካትም ምርታማነቱ በምርምር የተረጋገጠ ምርጥ ዘር መጠቀም፣ ማሳውን ከ3 ጊዜ በላይ በሚገባ ማረስ፣ አርሶ አደሮች ማሳቸውን በምርጥ ዘርና በማዳበሪያ እንዲሸፍኑ የማድረግና የአረም ቁጥጥርና ሌሎች ተዛማጅ ስራዎችን በተሟላ መንገድ የማከናወን ስራዎች ትኩረት የተሰጣቸው ተግባራት መሆናቸውን አስታውቀዋል፡፡
በወረዳው የአላ ዋርኬ ቀበሌ ነዋሪ የሆኑት ወይዘሮ ብርሃነሽ ኤርሚያስና አቶ ጫንጌ ኡሜሶ የተባሉ አርሶ አደሮች በሰጡት አስተያየት ከዚህ በፊት በሄክታር የሚያገኙት ምርት ዝቅተኛ በመሆኑ የእለት ኑሮአቸውን ለማሸነፍ ይቸገሩ እንደነበር ገልፀዋል፡፡
ከቅርብ ጊዜ ወዲህ ግን ከዞን ጀምሮ በተደረገላቸው ድጋፍ በሄታር ከ50 ኩንታል በላይ ምርት በማግኘት ከእጅ ወደ አፍ ከነበረ ኑሮ በመላቀቅ ገቢያቸው እጅግ መሻሻሉን ገልፀው ከጎጆ ወደ ቆርቆሮ ቤት መሸጋገራቸውንና ከሌሎች አርሶ አደሮች ጋር በመቀናጀት በወር ከሚያገኙት ገቢ መቆጠብ መጀመራቸውን አስርድተዋል፡፡
አርሶ አደሮች ለምርቱ መሻሻል እንደምክንያት የገለፁት በቀበሌው የሚገኙ የግብርና ባለሙያዎችና ሌሎች አስፈፃሚ አካላት በሚሰጡዋቸው ምክርና ድጋፍ በዓመት ከሁለት ጊዜ በላይ ማምረት በመጀመራቸው ነው፡፡
በተጨማሪም መሬትን ደጋግሞ በማረስ ፣ ምርጥ ዘርና ማዳበሪያ በአግባቡ መጠቀማቸውና ለምርት እድገት በሚያግዙ ስራዎች ላይ ትኩረት ሰጥተው መስራታቸው ለለውጥ እንዳበቃቸው ተናግረዋል፡፡
አርሶ አደሮቹ በዘንድሮ የበልግ እርሻም በሄክታር ከ70 ኩንታል በላይ ምርት ለመሰብሰብ አንድ ለአምስት በመቀናጅ እየሰሩ መሆናቸውን ገልፀው ለዚህም ይረዳቸውን ዘንድ መሬትን ከአራት ጊዜ በላይ ደጋግመው በማረስ ላይ እንደሚገኙ ገልፀዋል፡፡
ከወረዳው ግብርና ጽህፈት ቤትም ምርጥ ዘር እና ማዳበሪያን ጨምሮ ሌሎች ግብዓቶችን በመረከብ ላይ መሆናቸውን ተናግረዋል፡፡
በበልግ አምራችነቷ የምትታወቀው ቦርቻ ወረዳ በ39 የገጠር እና በ3 የከተማ ቀበሌዎች የተዋቀረች ሲሆን ከ280 ሺህ በላይ ህዝብ ይኖርባታል፡፡
በግብርናው ዘርፍ የተያዘውን ዕቅድ ዕውን ለማድረግም በክልልና በወረዳው የአስተዳደር አካላት እንዲሁም በህብረተሰብ ተሳትፎ ከ41 ኪሎ ሜትር በላይ የገጠር ቀበሌዎችን ተደራሽ የሚያደርግ የመንገድ ግንባታ በመከናወን ላይ ይገኛል፡፡
በዚህም አርሶ አደሮቹ ምርታቸውን ወደ ገበያ ለማቅረብና ግብአት ወደ ቀበሌያቸው ለማስገባት ምቹ ሁኔታ የሚፈጥር ከመሆኑም በላይ ሌሎች ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ እንቅስቃሴያቸውን ለማቀላጠፍ እንደሚያስችላቸው ተገልጿል፡፡